Damla sulama nedir, nerelerde kullanılır?
Damla sulamada su, üzerinde damlatıcılar bulunan ince borular aracılığıyla her bitkinin dibine damla damla verilir. Yüzeyin tamamı ıslatılmadığı için buharlaşma ve yüzey akışı ile kaybedilen su azalır, yabani otların çimlenmesi de sınırlanır.
Çim dışındaki hemen her bitki grubu için uygundur. Meyve ve zeytin ağaçları, palmiyeler, çit bitkileri, çiçek tarhları, sebze bahçeleri, teras saksıları ve eğimli şevlerdeki bitkiler damla sulamanın en sık kullanıldığı alanlardır.
KKTC'nin su ve toprak koşullarında damla sulama
Uzun kurak yaz döneminde suyu en verimli kullanmanın yolu, onu gerektiği yere ulaştırmaktır. Damla sulama bu açıdan fıskiyeye göre çok daha hedefli çalışır. Yaprakları ıslatmadığı için sıcak havalarda yapraklarda yanık ve bazı mantar hastalıklarının riskini de azaltır.
Toprak yapısı da sistemin kurgusunu etkiler. Gazimağusa sahil kesimindeki gibi kumlu topraklarda su hızla aşağı süzülür; burada damlatıcılar daha sık aralıklarla yerleştirilir. Ağır ve killi topraklarda ise su yavaş yayılır, bu nedenle daha uzun ama seyrek sulama tercih edilir.
Kireçli kuyu suyu kullanılan bahçelerde damlatıcıların zamanla tıkanması sık görülür. Filtre kullanımı ve düzenli temizlik bu sorunun önüne geçmede önemlidir.
Kurulum aşamaları
Damla sulama basit görünse de, uzun hatlarda basınç düşmesi ve farklı su ihtiyacı olan bitkilerin aynı hatta toplanması en sık yaşanan sorunlardır. Bu nedenle kurulumu planlı yapıyoruz.
- Keşif: bitkilerin, su kaynağının ve basıncın incelenmesi
- Bitkilerin su ihtiyacına göre hatlara ayrılması
- Ana hat, filtre, basınç düzenleyici ve vana yerleşimi
- Damlatıcı tipinin ve aralığının belirlenmesi
- Boruların döşenmesi ve malç veya toprakla korunması
- Zamanlayıcı veya kontrol ünitesi bağlantısı
- Deneme sulaması ve her bitkinin kontrolü
Seçenekler: hangi damla sistemi size uygun?
Hazır damlatıcılı borular, sıra hâlinde dikilmiş çitler ve sebze yatakları için pratiktir. Tek tek ağaçlar ve dağınık bitkiler için ise boruya sonradan takılan ayarlı veya basınç dengeli damlatıcılar daha esnek bir çözüm sunar. Basınç dengeli damlatıcılar, eğimli arazilerde hattın başı ile sonu arasında eşit su verilmesine yardımcı olur.
Toprak altına gömülen sistemler görünmez olma avantajı sağlar ancak arızaları fark etmek ve temizlemek zorlaşır. Toprak üstünde, malç altında kalan hatlar ise kontrolü kolaylaştırır. Hangi yöntemin seçileceğini bahçenin kullanımına göre birlikte kararlaştırıyoruz.
Sık yapılan hatalar ve bakım önerileri
Genç bir fidana verilen damlatıcı sayısının, ağaç büyüdükten sonra da aynı bırakılması yaygın bir hatadır. Ağaç büyüdükçe kök bölgesi genişler; damlatıcıların gövdeden uzaklaştırılması ve sayılarının artırılması gerekir.
Damlatıcının doğrudan gövdeye dayanması da gövde dibinin sürekli ıslak kalmasına ve çürümeye yol açabilir. Bir diğer hata, damla sulamanın az su verdiği düşüncesiyle sistemi çok uzun süre çalıştırmaktır; bu da kök bölgesinin havasız kalmasına neden olur. Toprağı elinizle birkaç parmak derinlikte kontrol etmek, sulamanın yeterli olup olmadığını anlamanın basit bir yoludur.
- Filtreyi düzenli aralıklarla açıp temizleyin
- Sezon başında hattın uçlarını açıp biriken tortuyu atın
- Tıkanan damlatıcıları tek tek kontrol edip değiştirin
- Kış yağışları başladığında programı azaltın veya durdurun
- Çapa ve dikim sırasında borulara zarar vermemeye dikkat edin
Damla sulama hizmet bölgelerimiz
Damla sulama sistemi kurulumu, genişletmesi ve onarımı için KKTC'nin tüm bölgelerinde çalışıyoruz. Güzelyurt'taki narenciye ve meyve bahçelerinden Lefke'nin köy bahçelerine, Lefkoşa ve Girne'deki villa bahçelerinden Gazimağusa ve İskele'deki site peyzajlarına kadar farklı ölçeklerde uygulama yapıyoruz.
Mevcut bir sulama sisteminiz varsa, onu tamamen yenilemek yerine çiçek yatakları ve ağaç dipleri için damla sulama hatlarına dönüştürmek de çoğu zaman mümkündür. Bu tür iyileştirmeleri keşifte mevcut altyapıyı görerek değerlendiriyoruz.
